10 Mehefin 2021

Cyllid ar gyfer addysg uwch yn 2021/22

Thema:

Bydd £206.5 miliwn yn cael ei ddyrannu i ddarparwyr addysg uwch (AU) yng Nghymru ar gyfer blwyddyn academaidd 2021/22.

Mae’r dyraniad yn cynnwys £88.3 miliwn ar gyfer cyllid ymchwil cylchol (QR), ac mae’r gweddill yn cael ei ddarparu i brifysgolion a darparwyr eraill i arloesi ac ymgysylltu, cyrsiau israddedig amser llawn mewn pynciau drud a chost uchel, addysgu cyrsiau israddedig rhan-amser, prentisiaethau gradd a datblygiadau cyfalaf.

Cafwyd cynnydd o bron i £35 miliwn yng nghyllid 2021/22 o gymharu â’r dyraniad cyllid o £171.5 a ragwelwyd yn 2020/21 cyn Covid, ac a gyhoeddwyd yn W20/20HE Dyraniadau Cyllido CCAUC 2020/21.

Fodd bynnag, roedd cyfanswm y cyllid a ddarparwyd – £311.7 miliwn – ar gyfer 2020/21 £140.2 miliwn yn uwch na’r £171.5 miliwn a ragwelwyd, a hynny’n bennaf oherwydd y dyraniadau cyllid ychwanegol a wnaed yn ystod y flwyddyn i gefnogi darparwyr a myfyrwyr addysg uwch drwy bandemig Covid-19.

Roedd y £140.2 miliwn ychwanegol ar gyfer 2020/21 yn cynnwys cymorth ychwanegol o ganlyniad i’r pandemig:

  • £27 miliwn i’r Gronfa Buddsoddi ac Adfer Addysg Uwch.
  • £10 miliwn i gefnogi iechyd a llesiant, ac ar gyfer myfyrwyr mewn caledi.
  • £40 miliwn i roi cymorth pellach ar gyfer myfyrwyr mewn caledi
  • Cyfalaf o £44 miliwn.
  • Cronfa Cymorth i Raddedigion gwerth £1.5 miliwn, i gefnogi unigolion mewn grwpiau wedi’u tangynrychioli mewn AU a raddiodd yn ystod y pandemig i symud ymlaen i farchnad lafur gythryblus.
  • £3.0 miliwn ychwanegol i Gronfa Arloesi Ymchwil Cymru additional for the Research Wales innovation fund
  • £4.7 million ychwanegol ar gyfer cyllid ymchwil cylchol (QR)
  • £4.8 million ychwanegol drwy’r premiwm pynciau cost uchel

Bydd y £206.5 miliwn ar gyfer 2021/22 yn cael ei ddyrannu fel a ganlyn:

Cyllid sydd ar gael i’w Ddyrannu
Gwariant cyllidBl. academaidd 2020/21 cylchlythyr
£ miliwn
Bl. academaidd 2020/21 diwygiedig
£ miliwn
Bl. academaidd 2021/22 cylchlythyr
£ miliwn
Ymchwil[1]£78.4£85.3£88.3
Cyllid Arloesi Ymchwil Cymru£7.5£10.5£15.0
Addysgu cyrsiau israddedig amser llawn[2]£26.8£33.4£40.5
Addysgu rhan-amser[3]£29.2£29.2£30.7
Cyllid cylchol sylfaenol£141.9£158.4£174.5
Covid-19[4]078.50
Buddsoddiad strategol£4.9£9.7£11.3
Iechyd a llesiant£2.0£2.0£2.0
Prentisiaethau gradd£9.0£5.4£4.4
Cyrsiau ôl-radd a addysgir – bwrsariaethau cymhelliant£3.7£3.7£4.3
Cyfanswm Gwariant Refeniw£161.5£257.7£196.5
Cyfalaf£10.0£10.0£10.0
Cyfalaf, Covid-19£0£44.0£0
Cyfanswm refeniw a chyfalaf£171.5£311.7£206.5

[1] Yn cynnwys cyllid ymchwil sy’n gysylltiedig ag ansawdd, cyllid ymchwil ôl-raddedigion, a Sêr Cymru. [2] Yn cynnwys Premiwm Pynciau Drud (ESP), Premiwm Pynciau Costau Uwch, Premiwm Anabledd a fesul pen, a TAR [3]Yn cynnwys cyllid rhan-amser israddedig, ac ôl-radd a addysgir [4] Yn cynnwys y Gronfa Adfer a Buddsoddi, Rhaglen Cymorth i Raddedigion, cymorth ar gyfer iechyd meddwl myfyrwyr, caledi myfyrwyr, a £900k llesiant ac iechyd. Dangosir y buddsoddiant ychwanegol o £3 miliwn ar gyfer y pandemig fel Cyllid Arloesi Ymchwil Cymru yn y tabl hwn.


Blaenoriaethau 2021/22

Ymchwil

Cyllid ymchwil ansawdd (QR), i gefnogi seilwaith ymchwil darparwyr AU. Fe’i dyrennir ar sail canlyniadau’r Fframwaith Rhagoriaeth Ymchwil diwethaf (REF 2014), lle ystyriwyd bod bron i draean o’r ymchwil a gyflwynwyd gan brifysgolion Cymru ‘yn flaenllaw yn y byd’.

Cymorth ar gyfer arloesi ac ymgysylltu, drwy Gronfa Arloesi Ymchwil Cymru (RWIF), ar gyfer masnacheiddio, gweithgareddau a ysgogir gan incwm, cymorth ar gyfer datblygu sgiliau a thyfu busnes newydd, a chenhadaeth ddinesig ac ymgysylltu â’r cyhoedd.  

Cyllid Hyfforddiant Ymchwil Ôl-radd (PGR), er mwyn helpu i ddatblygu ymchwilwyr hynod fedrus

Addysgu amser llawn, gan gynnwys pynciau drud a chost uwch 

Caiff rhan o’r cyllid hwn ei ddarparu ar ffurf premiwm pynciau drud (ESP) – cyllid ychwanegol i gefnogi cyrsiau israddedig amser llawn mewn meddygaeth glinigol a deintyddiaeth glinigol ac yn y celfyddydau perfformio. Mae hyn hefyd yn cynnwys cyllid ar gyfer pynciau cost uwch (HCS), sef meddygaeth a deintyddiaeth anghlinigol, gwyddoniaeth a pheirianneg, technoleg, gwyddorau mathemategol, TG a chyfrifiadura.

Premiwm cyllido i gefnogi myfyrwyr anabl ar gyfer pob modd a lefel astudio, gan gynnwys myfyrwyr israddedig amser llawn. 

Mae cyllid addysgu amser llawn hefyd yn cynnwys cyllid ‘fesul pen’ ar gyfer myfyrwyr ar gwrs israddedig amser llawn a myfyrwyr ar gwrs ôl-radd a addysgir.

Addysgu rhan-amser

Mae’r cyllid hwn yn cyfrannu at gost cyrsiau rhan-amser. Mae’n cynnwys £23.9 miliwn ar gyfer darpariaeth is-raddedig, yn ogystal â chyllid premiwm (atodol) o £5.5 miliwn  i gydnabod llwyddiannau darparwyr wrth recriwtio a chadw myfyrwyr o ardaloedd difreintiedig ar gyrsiau israddedig rhan-amser, £2 filiwn i gefnogi myfyrwyr anabl ôl-radd amser llawn a rhan-amser, a £93k i gefnogi myfyrwyr ar gyrsiau israddedig rhan-amser sy’n dysgu drwy gyfrwng y Gymraeg. Y mae hefyd yn cynnwys peth cyllid ‘fesul pen’ ar gyfer darpariaeth gradd ran-amser a darpariaeth ôl-radd a addysgir, sy’n cydnabod y gost o gofrestru pob myfyriwr unigol. Dyfernir hyn i bob myfyriwr a addysgir waeth beth fo’r dull neu’r lefel addysgu, ac mae’n berthnasol i fyfyrwyr ar gyrsiau ôl-radd a addysgir sy’n astudio’n amser llawn yn ogystal â rhan amser.

Prentisiaethau gradd

Mae cyllid ar gael yn 2021/22 ar gyfer prentisiaethau gradd digidol, peirianneg a gweithgynhyrchu uwch.

Cyllid strategol

Dyma symiau amrywiol o gyllid a ddarperir i gefnogi nifer o fentrau strategol bwysig, gan gynnwys rhaglenni parhaus fel Ymgyrraedd yn Ehangach, sy’n gwella mynediad i fyfyrwyr wedi’u tangynrychioli, a chyfraddau cadw’r myfyrwyr hynny; a GO Wales: Cyflawni drwy Brofiad Gwaith.

Mae Ymgyrraedd yn Ehangach yn cefnogi ysgolion blaenoriaeth, colegau a’u dysgwyr, ac oedolion heb gymwysterau lefel pedwar. Yn 2021/22, byddwn yn darparu £1.7 miliwn i gefnogi tair Partneriaeth Ymgyrraedd yn Ehangach ranbarthol a chydweithredol i ehangu mynediad i addysg uwch.

Iechyd a llesiant

Eleni, bydd £2 filiwn yn cael ei ddarparu i sefydliadau er mwyn cefnogi datblygiadau iechyd a lles. Bwriedir i’r cyllid hwn ddod yn ddyraniad blynyddol cylchol yn y dyfodol.

Cyllid cyfalaf

Mae hyn yn cyfrannu at gost datblygu ystâd y darparwyr AU yn effeithiol ac at wella ei heffeithlonrwydd.

Yn ôl Dr David Blaney, Prif Weithredwr CCAUC: “Dyma gynnydd sylweddol mewn cyllid i addysg uwch yn y flwyddyn academaidd nesaf, sy’n dangos y pwys y mae Llywodraeth Cymru wedi’i roi ar gefnogi myfyrwyr, gan sicrhau profiad ardderchog i fyfyrwyr, ac atgyfnerthu prifysgolion Cymru yn eu sefyllfa gref i helpu i adfer yr economi’n llwyddiannus ar ôl Covid.

“Rydyn ni’n gallu dyrannu bron i £207 miliwn yn rhannol oherwydd y newidiadau yn dilyn argymhellion adolygiad Diamond o gymorth addysg uwch, a fydd yn caniatáu buddsoddiad unwaith eto mewn ymchwil ac arloesi, ac mewn pynciau mwy costus. 

“Gwnaethom groesawu’r hwb sylweddol i’n cronfeydd y llynedd diolch i gyllid a oedd yn cydnabod y cymorth ychwanegol y byddai ar fyfyrwyr a darparwyr addysg uwch ei angen yn ystod y pandemig, a helpu i sicrhau rôl addysg uwch yng Nghymru wrth adfer yr economi a chymdeithas. Byddwn yn monitro canlyniadau’r rhaglenni cyllido hyn drwy gydol 2021/22.

“Camodd prifysgolion Cymru i fyny i wynebu heriau’r llynedd, o’r newidiadau sylweddol y bu’n rhaid iddynt eu cyflwyno i ddysgu ac addysgu hyd at ddangos eu gwerth yn rhan o’u cymunedau, neu ddefnyddio eu hymchwil i’n helpu i ymateb i heriau cyfredol a heriau’r dyfodol. “Rydym yn parhau i bwysleisio ei bod hi’n hollbwysig parhau i fuddsoddi mewn darparwyr addysg uwch. Hoffwn bwysleisio bod cydnabyddiaeth Llywodraeth Cymru o werth sector addysg uwch cydnerth a chryf yn rhywbeth i’w groesawu, wrth inni barhau i gyflwyno’r achos o blaid buddsoddi’n barhaus, wrth i fwy o gyllid ddod ar gael.”

Tabl 6: Cymhariaeth rhwng cyllid blwyddyn academaidd 2020/21 a blwyddyn academaidd 2021/22 [Dolen i’r fersiwn gwreiddiol]

1) Mae premiymau’n cynnwys y premiwm mynediad a chadw (cwrs israddedig rhan-amser), y premiwm cyfrwng Cymraeg (cwrs israddedig rhan-amser) a’r premiwm anabledd (cwrs gradd rhan-amser, cwrs ôl-radd a addysgir rhan-amser ac amser llawn, ac ymchwil ôl-radd rhan-amser ac amser llawn). (2) Dyraniadau premiwm cwrs gradd amser llawn/TAR yw’r premiwm pynciau drud, y premiwm pynciau cost uwch a’r premiwm anabledd. (3) Mae’n bosibl na fydd cyfansymiau’n cyfateb yn union yn sgil talgrynnu. (4) Rydym wedi dyrannu cyllid strategol i’r Brifysgol Agored yng Nghymru am flwyddyn arall ar gyfer 2021/22. Mae hyn yn ostyngiad o gymharu â’r dyraniad yn 2020/21, ac ystyried dyraniad y Brifysgol drwy’r ffrydiau cyllido Cyfalaf a RWIF. Dyfernir cyllid ychwanegol i Brifysgol De Cymru am yr elfen berfformiad yng Ngholeg Cerdd a Drama Brenhinol Cymru. (5) Mae cyllid RWIF ar gyfer 2021/22 yn amodol, oherwydd mae’r data a ddefnyddiwyd i gyfrifo’r dyraniadau’n cael eu dilysu ar hyn o bryd. (6) Mae Prifysgol y Drindod Dewi Sant yn cynnwys Canolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd Prifysgol Cymru.

Nodiadau Technegol

1.         Mae manylion llawn y dyraniadau ar wefan CCAUC o dan Cyhoeddiadau – Cylchlythyrau – Dyraniadau Cyllid CCAUC 2021/22 (Cylchlythyr W21/15HE).

Cyllideb ac addasiadau cyllido Llywodraeth Cymru

2.         Mae Llywodraeth Cymru’n dyrannu ei chyllideb i ni ar sail blwyddyn ariannol. Fodd bynnag, rydym ni’n dosbarthu cyllid yn ôl blwyddyn academaidd. Blwyddyn ariannol 2021-22 yw’r flwyddyn ariannol sy’n dod i ben ar 31 Mawrth 2022, a blwyddyn academiaidd 2021/22 yw’r flwyddyn academaidd sy’n dod i ben ar 31 Gorffennaf 2022. Gall dyraniadau i sefydliadau addysg uwch a cholegau addysg bellach gael eu haddasu yn ystod y flwyddyn os bydd ein cyllideb ni gan Lywodraeth Cymru yn newid.

3.         Cynyddodd dyraniadau cyllid ar gyfer blwyddyn academaidd 2020/21 ers cyhoeddi’r dyraniadau gwreiddiol ym mis Awst 2020, gan fod CCAUC wedi derbyn pedwar atodiad diwygiedig ar gyllid i lythyr cylch gwaith Llywodraeth Cymru yn ystod y flwyddyn. Roedd y rhain yn cynnwys nifer o addasiadau cyllido i gyllideb blwyddyn ariannol 2020-21. Roedd y rhain yn darparu cyllid ychwanegol i CCAUC fynd i’r afael â blaenoriaethau penodol Llywodraeth Cymru, a chyllid ychwanegol i ddarparwyr AU yng nghyd-destun pandemig Covid-19. Effaith net y newidiadau hyn yn ystod y flwyddyn, ynghyd â dwyn cyllid ar gyfer rhai mentrau ymlaen o’r flwyddyn gynt, oedd cynnydd cyffredinol o £140.2 miliwn yn erbyn dyraniadau blwyddyn academaidd 2020/21.

4.         Seilir y gyllideb ar gyfer blwyddyn academaidd 2021/22 ar gyfran o’r gyllideb sydd wedi’i chadarnhau ar gyfer blwyddyn ariannol 2021-22, a chyfran o’r gyllideb dybiedig ar gyfer blwyddyn ariannol 2022-23. Cyfanswm y dyraniad cyllido ar gyfer blwyddyn academaidd 2021/22 yw £206.5 miliwn.

5.         Nid yw’r dyraniadau cyllido yn y datganiad i’r wasg hwn nac yn y cylchlythyr cysylltiedig yn adlewyrchu unrhyw addasiadau cyllid posib – cynyddu neu ostwng – a wneir yn ddiweddarach yn ystod y flwyddyn gan Lywodraeth Cymru i gyllideb CCAUC ar gyfer blwyddyn ariannol 2021-22. Os gwneir unrhyw addasiadau, byddant yn arwain at ddiwygio’r dyraniadau unigol ar gyfer blwyddyn academaidd 2021/22. Hefyd, os yw cyllideb blwyddyn ariannol 2022-23 yn wahanol i swm tybiedig y dyraniad hwn, ceir effaith ar yr adnoddau sydd ar gael i ddarparwyr addysg uwch ym mlwyddyn academaidd 2021/22 a’r dyraniadau cysylltiedig.

6.         Mae cyllid yn seiliedig ar gyfrifiadau ar gyfer pob darparydd drwy ddefnyddio ein methodoleg cyllido hirsefydledig a datblygiadau yr ymgynghorwyd arnynt yn ystod y flwyddyn academaidd 2018/19 i gyflwyno cyllid ar gyfer darpariaeth gost uwch (gweler cylchlythyr W18/24HE).

Dyraniadau cyllido a blaenoriaethau

7.         Mae’r cyllid sy’n cael ei ddyrannu i ddarparwyr addysg uwch yn parhau i gael ei ddyrannu yn unol â blaenoriaethau Llywodraeth Cymru. Mae CCAUC yn targedu gweithgareddau (fel gwarchod y ddarpariaeth ran amser, cynnal y ddarpariaeth cost uwch, gwobrwyo rhagoriaeth ym maes ymchwil, cefnogi a chymell arloesedd a recriwtio a chadw myfyrwyr o gefndiroedd cyfranogiad isel) na fyddai modd i system gyllido eu cyflawni o ddibynnu ar ffioedd dysgu cyrsiau israddedig amser llawn yn unig.

8.         Yn benodol, mae CCAUC yn targedu cyllid yn y meysydd canlynol:

  • ymchwil ansawdd (QR), sy’n canolbwyntio ar gefnogi ymchwil ar y lefelau uchaf o ran perfformiad, er mwyn sicrhau bod Cymru’n parhau i allu cystadlu ar y blaen; ac arloesi ac ymgysylltu.
  • gwarchod, cyn belled ag y bo hynny’n bosib, y cyllid addysgu cyrsiau israddedig rhan-amser ar lefel sector. Mae CCAUC yn parhau i gyllido drwy gyfrwng y dull cyllido seiliedig ar gredydau ar gyfer cyrsiau rhan-amser ym mlwyddyn academaidd 2021/22.
  • premiwm pynciau drud ar gyfer cyrsiau israddedig amser llawn mewn meddygaeth glinigol/deintyddiaeth a chyrsiau conservatoire y celfyddydau perfformio. Mae hyn yn ychwanegol at y ffi o £9,000 fesul myfyriwr y bydd darparwyr yn ei dderbyn fesul myfyriwr ar gyfer y cyrsiau hyn. Mae dyraniadau sefydliadol ar gyfer pynciau drud yn ddarostyngedig i dal uchafswm, sy’n seiliedig ar gwotâu neu drefniadau cyllido y cytunwyd arnynt yn flaenorol.
  • premiwm pynciau cost uwch, yn ogystal â’r ffioedd o £9,000 o bob myfyriwr y derbyniwyd gan ddarparwyr ar gyfer y cyrsiau hyn, i gynnwys rhai o gostau uwch cyrsiau israddedig amser llawn mewn deintyddiaeth a meddygaeth anghlinigol, gwyddoniaeth a pheirianneg, technoleg, gwyddorau mathemategol, TG a chyfrifiadura.

Cyllido Ymchwil Ansawdd (QR)

9.         Mae’r cyllid ar gyfer ymchwil ansawdd (QR) yn ystyried ansawdd a swm yr ymchwil yng Nghymru, fel yr adroddwyd yn Fframwaith Rhagoriaeth Ymchwil 2014. Mwy o wybodaeth: www.hefcw.ac.uk/cy/cyllido  

11.       Mae dyraniadau QR blwyddyn academaidd 2021/22 fesul prifysgol i’w gweld yn Nhabl 2a y cylchlythyr ac maent yn seiliedig ar yr un fethodoleg â blwyddyn academaidd 2020/21.

12.       Y Fframwaith Rhagoriaeth Ymchwil (REF2014) yw’r system ledled y DU ar gyfer asesu ymchwil mewn sefydliadau addysg uwch yn y DU gan ddefnyddio panel o arbenigwyr mewn meysydd pwnc academaidd unigol, sy’n asesu ansawdd, effaith ac amgylchedd cyflwyniadau ymchwil sefydliadau. Mae’n cael ei gynnal ar y cyd gan y pedwar corff cyllido addysg uwch yn y DU. Cwblhawyd y Fframwaith cyntaf yn 2014 (gan ddisodli’r Ymarfer Asesu Ymchwil blaenorol). www.ref.ac.uk/. Ceir adroddiad ynghylch ymarfer y fframwaith nesaf yn 2022.

13.       Mae Tabl 6 yn cymharu â dyraniadau cyllido cylchol blwyddyn academaidd 2020/21 fesul sefydliad.

Y Brifysgol Agored yng Nghymru

14.       Mae CCAUC wedi monitro effaith gyffredinol y gostyngiadau cyllido yn ystod y blynyddoedd diwethaf ar y Brifysgol Agored yng Nghymru, gan nad oes gan y Brifysgol Agored unrhyw incwm o ffioedd israddedig llawn amser (na chyrsiau ôl-radd llawn amser) i wneud iawn am unrhyw ostyngiadau mewn llinellau cyllidebol eraill. Eleni bydd CCAUC yn darparu £605k o gyllid i’r Brifysgol Agored. Bydd y swm hwn yn cael ei adolygu’n flynyddol, fel yr adroddwyd yn flaenorol, ac mae wedi cael ei ostwng ers y llynedd i roi ystyriaeth i ffrydiau cyllido sy’n dod i’r amlwg, fel Cronfa Arloesi Ymchwil Cymru a’r Gronfa Gyfalaf.